Op 30 september 2013 besprak het dagelijks bestuur (de “Executive Board”) van het Internationaal Monetair Fonds de recente macro-economische ontwikkelingen in Suriname, evenals de vooruitzichten en risico's voor onze economie.

 

In een persverklaring spreekt het Fonds zich verheugd uit over de macro-economische prestaties van Suriname maar geeft tegelijkertijd ook de knelpunten aan waar ons land overheen zou moeten om duurzame groei te verwezenlijken in een wereldeconomie waar veelvuldig grote schommelingen in de goederenprijzen, de productie en de vraag optreden.

 

Allereerst geeft het Fonds aan dat in 2012 het Bruto Binnenlands Product (BBP) groeide met naar schatting 4,75 procent; een van de krachtigste groeivoeten in de regio. De inflatie is in 2012 en 2013 sterk afgenomen, maar de fiscale positie verzwakte. Dit deels vanwege dalende wereldmarktprijzen voor onze voornaamste exportproducten. De overheid verkreeg hierdoor minder inkomsten, maar kon pas verlaat op de rem trappen vanwege verplichtingen van een loonsverhoging, subsidies en verhoogde kapitaaluitgaven. Het Fonds wijst erop dat door de mondiale ontwikkelingen maar ook door de groeiende binnenlandse vraag de betalingsbalans positie van Suriname achteruit is gegaan. Wel meent ze dat de importdekking van de internationale reserves en de buitenlandse schuldpositie van Suriname vooralsnog goede vertrekpunten bieden.

 

De Central Bank van Suriname kan zich vinden in de beoordeling van het Fonds en zegt continue te evalueren en lering te trekken uit de ervaringen. Zij vindt het dan ook niet verwonderlijk dat Suriname is beloond voor standvastig macro-economisch beleid door 5 keer in de twee achterliggende jaren een upgrade van de grote ratingbureaus te krijgen. Er is door Suriname koers gevaren op verkrijgen van grotere macro-economische stabiliteit, het wegwerken van externe betalingsachterstanden en het werken aan solide financiële wetgeving en instituties. Dit wordt enorm gewaardeerd en gezien als een verbetering van de economische weerbaarheid.

 

Tegelijkertijd houdt de Centrale Bank oog voor de waarschuwing van het IMF tegen hoge overheidsuitgaven in tijden van verminderde inkomsten. Ook dit hoort onder de paraplu van macro-stabiliteit. De Bank wil de regering met alle kracht aanbevelen om de matiging en prioritering van lopende uitgaven onverlet te laten doorgaan. Een betere planning en een fiscaal-financiële verantwoording moeten absoluut worden doorgevoerd. De regering zal een diepgaande analyse moeten maken over het subsidiebeleid en beslissende stappen moeten nemen om de staatsbedrijven gezond te krijgen op zo een manier dat ze onafhankelijk van financiering door de Staat kunnen opereren. Verder zal de regering prioriteiten aan de investeringsprojecten moeten geven. Er zal pas uitgevoerd moeten worden indien de realisatiecapaciteit en de financieringsruimte aanwezig zijn. Inkomstenverhogende maatregelen zijn ook noodzakelijk, maar essentieel is dat de kleine man niet wordt geraakt.

 

Ook op lange termijn is fiscale consolidatie en institutionele versterking nodig, meent de Centrale Bank.

De sterke afhankelijkheid van de export van mijnbouwgrondstoffen moet geleidelijk worden afgebouwd door meer diversificatie. Maar ook is het nodig om de extra verdiensten uit hoge mijnbouwinkomsten af te romen en te sparen. Dit kan buffers geven in tijden van externe kwetsbaarheden. Er moet over een voldoende periode worden gespaard en de verleiding worden weerstaan om de spaarmiddelen uit te geven, want alleen zo zullen toekomstige generaties profijt van de huidige voorspoed hebben. Het is toe te juichen dat het Ministerie van Financiën al verregaande stappen heeft gezet met het automatiseren van het financieel management proces (Free Balance als geautomatiseerd Public Financial Management programma draait zoals door het Ministerie van Financiën recentelijk is aangegeven op drie ministeries als pilot).

 

Haar verantwoordelijkheid beseffende is de bank recentelijk uitgekomen met een verscherping van het monetaire beleid. Dit bleek nodig omdat de kredietverlening door de algemene banken enorm was gegroeid. Ook het Fonds maakt hiervan gewag in haar verklaring. De groei van het bankkrediet aan de particuliere sector van 17,25 procent op jaarbasis steekt ver uit boven de groei van de economie, en nog wel met een zware concentratie: het meeste krediet ging naar de sectoren handel en woningbouw.

 

De Bank zegt dat ze niet zal aarzelen om additionele maatregelen te nemen indien de fiscale situatie en de krediet groei zich niet stabiliseren naar niveaus die geen oververhitting of ondraagbare schuldenlasten met zich meebrengen of de kredietdollarisering in stand houden. Haar doel is om het vertrouwen in de Surinaamse munt te versterken en de wisselkoers stabiel te houden.

 

De Centrale Bank blijft zich inzetten voor een verdere institutionele en judiciële versterking van de financiële sector, zoals het voorbereiden van monetair beleid middels openmarkt operaties, toezicht op de geld transactie kantoren, en versterking van de anti-witwas normen en de regelgeving voor bestrijding van de financiering van terrorisme. Voorts wordt ook gewerkt aan de instelling van een kredietbureau en een depositogarantieregeling, en wordt het toezichtkader op de financiële instellingen versterkt. De nieuwe deviezen wet die de wet van 1947 moet vervangen zal ook binnenkort met stakeholders worden besproken. De Bank wil ook aangeven dat de volgende concept wetten: Conceptwet Kapitaalmarkt, Conceptwet Toezicht Verzekeringsbedrijf en Conceptwet Kredietregistratiebureaus, reeds aan het Ministerie van Financiën zijn aangeboden, zodat deze via de Raad van Ministers en de Staatsraad hun weg kunnen vinden naar het Parlement. Deze conceptwetten zijn tot stand gekomen na intensieve en zeer vruchtbare discussie met alle stakeholders. Met de serie van nieuwe wetten en regelgevingen hoopt de Centrale Bank erin te slagen om het institutioneel kader van het financieel wezen verder te verstevigen.

Exchange RatesMarch 09th and until further notice

Currency Buying Selling
USD 14,018 14,290
EUR 16,628 16,959
GBP 19,396 19,782
ANG 7,699 7,852
AWG 7,784 7,939
BRL 2,438 2,485
TTD 2,063 2,103
BBD 6,907 7,044
XCD 5,190 5,293
PER 100 GYD 6,657 6,790

Gold CertificatesMarch 09th and until further notice

Coupon SRD
5 gram 7.814,97
10 gram 15.629,94
50 gram 78.149,69
100 gram 156.299,39
500 gram 781.496,94
1000 gram 1562993,88
Gold LME: USD 1.701,00 /tr.oz.

Inflation

    Average End-of-period
2013   1.9 0.6
2014   3.4 3.9
2015   6.9 25.1
2016   55.5 52.4
2017   22.0  9.2 
2018   6.8# 5.4 
2019   4.4#  4.2 
2020   34.9 60.8
2021   59.1  60.7 
       
2021   Month-to-month Year-to-year
Jan   2.6 63.8
Feb   1.3 61.9
Mar   2.1 50.4
Apr   3.5 44.4
May   4.2 43.6
Jun   10.8 54.0
Jul   5.7 58.9
Aug   11.6 74.4
Sep   1.3 69.5
Oct   1.5 60.6
Nov   3.3 63.4
Dec   1.3 60.7
       
2022   Month-to-month Year-to-year
Jan   3.1 61.5
Feb   1.7 62.1
Mar   2.2 62.2
Apr   1.9 59.8
May   2.7 57.5
Jun   9.1 55.1
Jul   1.7 49.2
Aug   4.0 39.1
Sep   3.3 41.9
Oct*   6.6 49.1

*) Preliminary figures

# 10-months inflation (Computations without data for May and June)

 

Gewogen Gemiddelde Koersen02 december - 15:00u (Giraal)

Geldsoort Aankoop Verkoop
USD 31,613 31,820
EUR 32,629 33,117
GBP 38,802 39,563
ANG 17,370 17,710
AWG 17,563 17,907
BRL 6,095 6,215
TTD 4,652 4,743
BBD 15,584 15,889
XCD 11,709 11,938
PER 100 GYD 15,022 15,316
CNY 4,504 4,592

Gewogen Gemiddelde Koersen02 december - 15:00u (Bankpapier)

Geldsoort Aankoop Verkoop
USD 30,165 30,760
EUR 30,846 31,197
GBP 37,025 37,758
ANG 16,574 16,902
AWG 16,758 17,090
BRL 5,816 5,931
TTD 4,438 4,526
BBD 14,870 15,165
XCD 11,172 11,393
PER 100 GYD 14,334 14,617
CNY 4,297 4,382

GoudcertificatenDecember 02

Coupure SRD
5 gram 18.446,87
10 gram 36.893,75
50 gram 184.468,74
100 gram 368.937,47
500 gram 1.844.687,35
1000 gram 3.689.374,70
Gold LBMA USD 1.803,15 /tr.oz.

Gewogen gemiddelde toegewezen OMO rente

Veiling ID Veiling Datum Rente (%)
CBTD221130-1W 2022-11-30 86,0
CBTD221123-1W 2022-11-23 86,4
CBTD221116-1W 2022-11-16 86,6
CBTD221109-1W 2022-11-09 87,3

Rente Beleningsfaciliteit

Veiling ID Veiling Datum Rente (%)
CBTD221130-1W 2022-11-30 103,2
CBTD221123-1W 2022-11-23 103,7
CBTD221116-1W 2022-11-16 103,9
CBTD221109-1W 2022-11-09 104,8
Weekbalans

Inflatie

    Average End-of-period
2013   1.9 0.6
2014   3.4 3.9
2015   6.9 25.1
2016   55.5 52.4
2017   22.0  9.2 
2018   6.8# 5.4 
2019   4.4#  4.2 
2020   34.9 60.8
2021   59.1  60.7 
       
2021   Month-to-month Year-to-year
Jan   2.6 63.8
Feb   1.3 61.9
Mar   2.1 50.4
Apr   3.5 44.4
May   4.2 43.6
Jun   10.8 54.0
Jul   5.7 58.9
Aug   11.6 74.4
Sep   1.3 69.5
Oct   1.5 60.6
Nov   3.3 63.4
Dec   1.3 60.7
       
2022   Month-to-month Year-to-year
Jan   3.1 61.5
Feb   1.7 62.1
Mar   2.2 62.2
Apr   1.9 59.8
May   2.7 57.5
Jun   9.1 55.1
Jul   1.7 49.2
Aug   4.0 39.1
Sep   3.3 41.9
Oct*   6.6 49.1

*) Preliminary figures

# 10-months inflation (Computations without data for May and June)