Algemeen
De grondslag van de toezichthoudende taak van de Centrale Bank van Suriname (voortaan aangeduid met CBvS) is vastgelegd in artikel 10 van de Centrale Bankwet 2022 (S.B. 2023 no. 65). Volgens dit artikel heeft de CBvS onder meer de taak om toezicht uit te oefenen op het bank- en kredietwezen, het pensioen- en assurantiewezen, het geldwisselverkeer en het overmakingsverkeer van financiële middelen van en naar het buitenland en op de kapitaalmarkt, zulks tegen de achtergrond van de daarvoor geldende wettelijke regelingen. Het toezicht richt zich op deugdelijkheid van het bestuur en de integriteit van de instellingen werkzaam in deze sectoren en sub-sectoren.
Het Directoraat Toezicht Kredietwezen is belast met het prudentieel en integriteitstoezicht op financiële instellingen. Aan het hoofd van het Directoraat Toezicht Kredietwezen staat een directeur. Het directoraat omvat de volgende afdelingen; afdeling Toezicht Verzekeringen, afdeling Toezicht Pensioenfondsen, afdeling Toezicht Spaarinstellingen, afdeling Toezicht Banken, Toezicht Geldtransactiekantoren en Toezicht Kapitaalmarkt, afdeling Financiële Integriteit en afdeling Financiële Stabiliteit.
De afdeling Toezicht Verzekeringen houdt toezicht op twaalf verzekeringsmaatschappijen en een houdstermaatschappij. Het toezicht van voornoemde instellingen is vooralsnog geregeld in de Wet Toezicht op het Bank- en Kredietwezen 1968 (G.B. 1968 no. 63) zoals laatstelijk gewijzigd bij Decreet van 7 november 1986 (S.B. 1986 no. 82) (voortaan aangeduid met WTK 1986).
Het toezicht op verzekeringsmaatschappijen omvat:
- het prudentieel toezicht dat zich richt op het waarborgen van de financiële stabiliteit door het toezien op de naleving van de regels met betrekking tot de soliditeit van de verzekeringsmaatschappijen en daarmee de belangen van de verzekerden en derde gerechtigden op verzekeringsuitkeringen te beschermen en het vertrouwen van het publiek in de verzekeringssector te bewaren.
- het integriteitstoezicht dat zich richt op de bestrijding van financieel-economische criminaliteit (zoals de preventie en bestrijding van money laundering en de financiering van terrorisme, fraude, corruptie, belangenverstrengeling en overtreding van sanctiewetgeving) ter waarborging van de financiële stabiliteit en het vertrouwen in de financiële sector. Onder het integriteitstoezicht vallen ook het toezicht op een integere bedrijfscultuur, het verlenen van vergunningen en het toetsen van bestuurders op geschiktheid en betrouwbaarheid.
Het toezicht van de CBvS reikt zich niet tot het bemiddelen tussen individuele cliënten en verzekeringsmaatschappijen. Vanwege de haar opgelegde taakstelling concentreert de CBvS zich op de aanpak van zaken van collectieve aard. Het inspelen op problemen tussen individuele cliënten en verzekeringsmaatschappijen, valt uit dien hoofde buiten het oriëntatiegebied van de CBvS.
Het toezicht op verzekeringsmaatschappijen wordt middels off-site monitoring, on-site inspecties en periodieke gesprekken uitgeoefend met het doel de financiële conditie en activiteiten van een verzekeraar en het effect van het bedrijfsmanagement en de financiële relaties tussen de verzekeraar en zijn gelieerde ondernemingen, alsook de naleving van wet- en regelgeving betrekking hebbende op de preventie en bestrijding van money laundering en de financiering van terrorisme na te gaan.
Off-site monitoring
De off-site monitoring kan worden omschreven als het verwerken, analyseren en beoordelen van onder andere de financiële informatie c.q. rapportages van de verzekeringsmaatschappijen, waarvan de bevindingen fungeren als een signaal voor eventuele problemen, gegroepeerd naar risicogebieden.
On-site inspectie
On-site inspecties worden uitgevoerd bij een verzekeringsmaatschappij met als doel om het risicoprofiel van de instelling te vergelijken met zijn risicodragend vermogen en om eventuele problemen op te sporen, die van invloed kunnen zijn op het vermogen van de instelling om haar verplichtingen jegens de polishouders op lange termijn na te komen. Op grond van haar bevindingen en de verkregen informatie tijdens de uitgevoerde inspectie kan de CBvS een verzekeringsmaatschappij verplichten maatregelen te treffen die noodzakelijk worden geacht voor het garanderen van een gezonde bedrijfsvoering.
Periodieke gesprekken
De periodieke gesprekken hebben de volgende doelstellingen:
- Op de hoogte te blijven van de ontwikkelingen binnen de verzekeringsmaatschappijen en de verzekeringssector;
- Opmerkelijke ontwikkelingen direct met de directie van de verzekeringsmaatschappij bespreken;
- Afspraken die tijdens de on-site inspectie zijn gemaakt of aanbevelingen die als gevolg van de geconstateerde bevindingen zijn gedaan, te monitoren.
NODIG OM TE WETEN
Onder toezicht stelling van een verzekeringsmaatschappij
Ingevolge artikel 5 lid 1 van de WTK 1986 is voor elke instelling, die haar bedrijf in Suriname wenst aan te vangen, een verklaring van geen bezwaar van de CBvS vereist. Daarnaast dient er een bedrijfsvergunning aangevraagd te worden bij het Ministerie van Economische Zaken, Ondernemerschap & Technologische Innovatie.
De aanvraag voor afgifte van een verklaring van geen bezwaar voor het uitoefenen van het verzekeringsbedrijf dient een aantal gegevens te bevatten zoals genoemd in de richtlijnen voor de aanvraag van een verklaring van geen bezwaar waaronder:
- Een ondernemingsplan waarin een marktstudie is opgenomen;
- Een door de CBvS vast te stellen minimum gestort aandelenkapitaal;
- Het doel van de instelling moet duidelijk tot uitdrukking komen in de naamgeving;
- De op te richten verzekeringsmaatschappij moet de naamloze vennootschap als rechtsvorm hebben;
- Een minimum aantal bestuurders of commissarissen vastgesteld door de CBvS;
- De jaarstukken dienen binnen een door de CBvS te bepalen termijn te worden ingediend;
- Voorts dienen de (concept)statuten van de (op te richten) verzekeringsmaatschappij te voldoen aan een aantal eisen van de CBvS. Wijzigingen behoeven goedkeuring van de CBvS.
De CBvS heeft een nieuwe wet in concept namelijk de “Wet Toezicht Verzekeringswezen” (voortaan aangeduid met WTV). De nieuwe wet dient als vervanging van de WTK 1986. De conceptwet is door de CBvS naar het ministerie van Financiën & Planning gestuurd ter doorgeleiding naar de Nationale Assemblée. Beide wetten hebben als doel toezicht uit te oefenen ter bescherming van de belangen van de verzekerden en derden gerechtigden op verzekeringsuitkeringen, alsmede ter bevordering van het vertrouwen van het publiek in de verzekeringssector. In tegenstelling tot de WTK 1986 is de WTV een specifieke en separate wet voor het toezicht op het verzekeringsbedrijf, verzekeringsbemiddelaars en houdstermaatschappijen van verzekeraars in Suriname.
De nieuwe wet zal de CBvS effectievere instrumenten aanbieden om haar toezicht uit te oefenen. Op grond van de WTV zal de CBvS als enige vergunningverlenende instantie optreden. Ook zal de CBvS op basis van de WTV onmiddellijk actie kunnen ondernemen tegen verzekeraars die zich niet aan de wet houden, afhankelijk van de ernst van de omstandigheden.
Naast de eerdergenoemde vereisten toetst de CBvS, uit hoofde van de op 10 maart 2021 uitgevaardigde richtlijn Geschiktheid van Bestuurders, Commissarissen en Gekwalificeerde deelnemers bij verzekeraars (voortaan aangeduid met richtlijn Geschiktheid van personen bij verzekeraars) of een voorgedragen bestuurder of commissaris geschikt is om een functie te vervullen en of zijn of haar betrouwbaarheid buiten twijfel staat.
Echter blijft het te allen tijde de verantwoordelijkheid van de onder toezicht staande verzekeringsmaatschappij om een adequate beoordeling uit te voeren van de deskundigheid, professionaliteit en betrouwbaarheid van kandidaten die worden voorgedragen voor een bestuurs- of toezichtfunctie, alsook voor houders van gekwalificeerde deelnemingen.
Toetsing op integriteit en deskundigheid van Bestuurders, Commissarissen en Gekwalificeerde Deelnemers
De CBvS toetst conform de richtlijn Geschiktheid van personen bij verzekeraars de volgende personen:
- alle personen, zowel natuurlijke personen als rechtspersonen, die direct of indirect, alleen of in samenspraak, in belangrijke mate invloed kunnen uitoefenen op de besluitvorming bij de verzekeraar op het hoogste niveau. Het betreft hier houders van gekwalificeerde deelnemingen in het kapitaal van de verzekeraar en, in voorkomende geval, hun vertegenwoordigers.
- Alle personen, die als bestuurder of commissaris, verantwoordelijkheid dragen voor het bestuur van of het toezicht op de verzekeraar.
Wanneer vindt de toetsing plaats en bij welke personen?
De toetsing vindt plaats bij de aanmelding van aspirant bestuurders of commissarissen van een startende verzekeringsmaatschappij of van reeds bestaande verzekeringsmaatschappijen, commissarissen die zich herkiesbaar stellen, een wijziging van het takenpakket van een bestuurder of voor het houden, verwerven of vergroten van een gekwalificeerde deelneming in een verzekeringsmaatschappij.
De aspirant en/of zittende bestuurders en commissarissen mogen “onder voorbehoud van goedkeuring van de CBvS” worden benoemd door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders.
Welke documenten zijn vereist?
Uit hoofde van de richtlijn Geschiktheid van personen bij verzekeraars zijn onder andere de volgende documenten vereist:
- Een recente goedgelijkende pasfoto;
- Een uittreksel uit het bevolkingsregister, maximaal zes maanden oud;
- Een kopie van een geldig identiteitsbewijs (ID-kaart/paspoort/rijbewijs) voor ingezetenen;
- Een kopie van de relevante pagina’s van het geldige paspoort voor niet-ingezetenen;
- Een nationaliteitsverklaring voor niet-ingezetenen;
- Een verklaring van de procureur-generaal betreffende het antecedentenonderzoek, niet ouder dan zes maanden. Voor niet-ingezetenen een verklaring omtrent het gedrag afgegeven door de bevoegde justitiële autoriteiten met duidelijke vermelding van de datum van afgifte.
- Een bewijs van de hoogst genoten opleiding (van toepassing op bestuurders en commissarissen).
Naast het documentenonderzoek worden eveneens referenties opgevraagd om zodoende informatie in te winnen over de voorgedragen kandidaat. De informatie-inwinning geschiedt middels het doen toekomen van een brief aan de opgegeven referenten met een vragenlijst als bijlage.
De toetsing vindt aan de hand van de criteria opgenomen in de richtlijn Geschiktheid van personen bij verzekeraars plaats.